Jest to najczęstsza choroba kości u ludzi, może dotyczyć każdej osoby z Twojego otoczenia oraz Ciebie. Stanowi ona istotny problem społeczny, dlatego tak ważne jest, aby mieć o tej chorobie jak najwięcej rzetelnych, sprawdzonych informacji.

Zacznijmy od początku… Już ponad 150 lat temu zostało zauważone to, że wraz z wiekiem zwiększa się liczba złamań, kości stają się słabsze i mniej odporne na urazy.

Obecnie osteoporozę definiujemy jako chorobę wszystkich kości, charakteryzującą się ich zmniejszoną wytrzymałością, prowadzącą do wzrostu ryzyka złamań nawet po takim urazie, po którym prawidłowe kości nie doznają uszkodzenia. Obserwuje się zmniejszoną grubość warstwy korowej kości oraz zmniejszoną liczbę i wielkość beleczek kostnych.

Światowa Organizacja Zdrowia ustaliła, że osteoporozę rozpoznaje się, gdy wartość wskaźnika T-SCORE jest równa lub niższa od -2,5 punktu

Czynniki ryzyka:
– starszy wiek
– niska masa ciała
– dodatni wywiad rodzinny (osteoporoza u matki)
–  niska masa kostna
– wcześniej przebyte złamanie po niewielkim urazie
– menopauza przed 45. rokiem życia
– brak miesiączki trwający ponad 6 miesięcy
– zbyt małe spożycie wapnia
– niedobór witaminy D
– palenie papierosów
– spożywanie alkoholu.

Lepsze zrozumienie zagadnienia umożliwi nam podział:

Osteoporoza typu 1 – wiąże się ze zmniejszoną ilością estrogenów, czyli hormonów płciowych, których ilość spada po menopauzie – powoduje to brak hamowania komórek kościogubnych. Komórki te powodują niszczenie kości. Zwiększa się również ilość białek biorących udział w zapaleniu.

Osteoporoza typu 2 – zmniejsza się aktywność komórek kościotwórczych, co jest spowodowane niedoborem witaminy D. Prowadzi to do gorszego wchłaniania wapnia z przewodu pokarmowego. Organizm próbuje poradzić sobie z brakiem wapnia i uwalnia zwiększoną ilość parathormonu – hormonu powodującego podniesienie stężenia wapnia we krwi, który – uwaga! – „zabiera” ten wapń z kości (mechanizm błędnego koła).

Osteoporoza wtórna – może występować wraz z nadczynnością tarczycy, zespołem Cushinga, niewydolnością nerek/wątroby, zespołem złego wchłaniania.

Gdzie najczęściej lokalizują się złamania?

W szyjce kości udowej, w kości przedramienia oraz jako charakterystyczne kompresyjne złamania kręgosłupa, w których wyniku powstaje tak zwany wdowi garb. Jeżeli więc kiedykolwiek chodziła Ci po głowie myśl: „Dlaczego na starość osoby są niższe?”, to masz odpowiedź!

Zastanawiasz się zatem, co zrobić, żeby zmniejszyć ryzyko osteoporozy? Bardzo ważna jest profilaktyka, aby w miarę możliwości usunąć lub zminimalizować czynniki ryzyka. Zalecana jest zdrowa, zbilansowana dieta dobrana w zależności od płci, wieku, trybu życia – bogata w wapń i witaminę D. Ponadto wskazany jest wysiłek fizyczny, aby zbudować wysoką masę kostną i wzmocnić mięśnie. Na rynku są również dostępne specjalistyczne leki na receptę wykorzystywane w leczeniu osteoporozy. Do leczenia pacjenta z osteoporozą wykorzystuje się także wiele zabiegów fizjoterapeutycznych, między innymi magnetoterapię, ćwiczenia siłowe oraz wzmacniające. Wszystkie te elementy, dobrane odpowiednio przez fizjoterapeutę, gwarantują kompleksową opiekę nad chorym.